Theoloog

Als voorbereiding op de vieringen van de komende weken lees en herlees ik stukken theologie over zonde en genade. Passen die woorden nog bij onze tijd, kun je je afvragen. En kan de dominee nog met dat soort woorden aan komen zetten? Ik moet denken aan het volgende gedicht van Hendrik Marsman, waarin de priester bepaald geen glansrol vertolkt.

Verzet

Toen zei de man: ik ben moe;
vijand laat van mij af;
ik verweer mij niet meer;
ik lig nog maar wat en wacht af
of ik gehaald word vannacht.
en de priester: ik breng u den Heer.
maar hij met een laatsten slag
sloeg het kruisbeeld weg van zijn mond
en krijschte: ga weg –
neem mijn laatst bezit mij niet af:
mijn zonden gaan mee in mijn graf.

mijn zonden gaan mee in mijn graf.

Au. Dit gedicht laat mij zien hoe belangrijk het is dat pastores (en overigens alle mensen die ooit een gesprek voeren, al is het bij de koffie) zich inleven in de ander en zijn leefwereld. Toch kan een woord als ‘zonde’ heel veelzeggend zijn en het gesprek theologisch verdiepen. Het is nota bene de man zelf die het woord ‘zonde’ gebruikt voor zijn situatie, alleen niet hoe de priester het met zijn zalvende woorden had verwacht. Het is theologie uit onverwachte hoek: doorleefd, op het scherpst van de snede, kritisch, humoristisch, zelfs sarcastisch. Wie is nu de betere theoloog, de priester of de stervende man?

Jesse de Bruin